
-
9430. برندۀ رتبۀ اول | برهم- دفتر معماران پرتقال | سید اردشیر دیباجدر دنیای امروز، رشد جمعیت و توسعۀ شهری، چالشهای متعددی را در حفظ بناهای تاریخی به وجود آورده است. از یکسو، این ساختمانها بهعنوان روایتگرانی از جنس خاطرات و احساسات، نیازمند حفاظت هستند و از سوی دیگر، ضرورت بهروزرسانی و افزایش کارایی آنها برای پاسخگویی به نیازهای مدرن احساس میشود. توسعۀ پایدار بناهای قدیمی از طریق ساختوساز جدید بر کالبد موجود، راهکاری است که میتواند این دو هدفِ بهظاهر متضاد را باهم آشتی دهد. اینگونه احیای هوشمندانه نهتنها از تخریب گستردۀ بافتهای تاریخی و انهدام خاطرات جمعی و هویت شهری جلوگیری میکند، بلکه با بهکارگیری اصول معماری پایدار، فرصتی استثنایی را برای افزایش عمر مفید بناها و کاهش مصرف منابع و حفظ انرژی فراهم میکند. حفظ تاریخ نباید به معنای مومیایی کردن آن باشد، بلکه باید به آن اجازۀ رشد داد تا با زمانۀ خود همراه شود. نمونههای موفق و سرشناس موجود در تهران همچون ساختمان فرهنگی «وِست»، خانۀ «کارستان» و کارخانۀ «آرگو» نشان میدهد که چگونه میتوان با خلاقیت و فناوری، بین میراث گذشتۀ تهران و نیازهای آیندۀ آن پلی زد و بناهایی پایدار، زیبا و کارآمد خلق کرد. طرح «بَرهم» نیز با این رویکرد پیشرو سعی دارد تا الگوی دیگری در مواجهه با چالشِ توسعهٔ پایدار بناهای قدیمی و احیای بدون تخریب ارزشهای تاریخی آنها برای شهر تهران باشد. این طرح براساس ایدهٔ افزودن لایههای جدید بر ساختار موجود، واحدی انعطافپذیر که برخاسته از نیازهای روز است را بر فراز بنای قدیمی قرار میدهد تا ثابت کند که معماری میتواند پلی باشد میان نسلها، میان خاطرات دیروز و آرزوهای فردا. تصور کنید بنایی قدیمی که حالا با حجمی مدرن، اما هماهنگ تکمیل شده است در کنار افزونهای جدید قرار میگیرد که درعینحال که کالبدی متفاوت به خود میگیرد تا نو بودن خود را جشن بگیرد، همزمان میکوشد تا با بستر خود متصل و تکامل یابد. یکی از جذابترین جنبههای این طرح، انعطافپذیری آن است. فضاهایی که میتوانند با تغییر نیازها، کاربری خود را تغییر دهند. امروز یک گالری هنری، فردا یک فضای کار اشتراکی یا حتی ترکیبی از هر دو. این انعطاف عمر ساختمان را افزایش میدهد و آن را به موجودی زنده و پویا تبدیل میکند. این همان معماری پایدار و جادویی است که بَرهم به دنبال آن است؛ دیالوگی خلاقانه و سبز بین دیروز و فردا. بَرهم تنها یک طرح معماری نیست، بلکه چهارچوبی مفهومی برای تعامل خلاقانه با میراث ساختاری است. این پروژه ثابت میکند که میتوان بدون قربانی کردن تاریخ، آینده را ساخت؛ آیندهای که در آن ساختمانهای قدیمی نه بهعنوان یادگارهای منجمد، بلکه بهمثابۀ موجودی زنده و پویا به حیات خود ادامه میدهند. -
9545. برندۀ رتبۀ دوم و اثر شایستۀ تقدیر ویژه در زمینۀ معماری و انرژی | میاندر- حامد بابایی، ماهنوش اشرفی، امیر طهمورث و صبا خلیلیسکونت در آستانه؛ زیستن در وضعیت تعلیق | بیان مفهومی کانسپت: پروژۀ حاضر پاسخی است به پیچیدگی زیست معاصر در شهر تهران؛ جایی که مرز میان کار و زندگی، خلوت و جمع و حضور و غیاب بهگونهای پیوسته و درهمتنیده تغییر شکل میدهد. در چنین بستری، «میاندر» نه یک فضا، بلکه حالتی از بودن است؛ تعلیقی آگاهانه میان دو وضعیت و تجربهای معماریشده از آستانه. میاندر خانهای است برای زیستن در مرزها، در لبۀ عبور و مکث، در گشودگی ذهن و خلوت فضا، در گفتوگو با زمان و زمینه. لایههای مفهومی پروژۀ میاندر: 1. نیمطبقهها؛ تجسمی از سیالیت و تعلیق: پروژه بهجای طبقات صُلب و منفک، بر مبنای ترازهای نیمطبقهای تعریف شده است؛ حرکتی روان و بیوقفه که مرز میان بالا و پایین، خلوت و جمع و کار و زندگی را محو میکند. نیمطبقهها استعارهایاند از زیستن در میانه و از تنشی که میان حضور و حرکت جاری است. 2. هندسۀ خالص و ترکیب حجمهای ساده؛ فرم بهمثابۀ زمینه: حجمهای پروژه سادهاند و بیپیرایه و درعینحال آگاهانه طراحی و ترکیب شدهاند. فرم نه برای دیده شدن، بلکه برای فهمیده شدن طراحی شده است. هندسۀ خالص نقطۀ تلاقی نور، سادگی و منطق ساختاری است؛ زبانی خاموش، اما سرشار از معنا و مفهوم. 3. خوانش ذهنی باغ نیاوران؛ از فرم به تجربه: الهام از باغ نیاوران، نه در ساختار شکلی و چهارباغگونه، بلکه در منطق فضایی و ادراکی آن صورت گرفته است؛ در تناظر مکثها و حرکتها، در تنظیم قابهای دید و در مسیرهایی که ذهن و بدن را همزمان به حرکت وامیدارد. باغ در اینجا بهصورت عمودی و ذهنی بازآفرینی میشود؛ با نور، با سکوت، با سیالیت نیمطبقهها و با سایهروشن فرمها. 4. فضای کار در دل زندگی؛ استقلال در پیوستگی: کار در این پروژه بخشی از زندگی است، نه بیرون از آن؛ در دو تراز همکف و زیرزمین، با دسترسی مستقل برای خلوت و نظم و اتصال درونی برای امتداد روزمرگی. این بخش از پروژه ریشۀ فعال سکونت است؛ زیرزمینی، منظم و زنده؛ چنانکه زندگی در آن تنیده و تداوم یافته است. سخن پایانی کانسپت: این خانه، بازخوانیای از باغ نیاوران در مقیاسی انسانی است؛ جایی است که خانه و کار در دل ساختار باغگونۀ عمودی، در میاندری مدرن به هم میرسند؛ خانهای که نهفقط سکونتگاه، بلکه تجربۀ حضور در آستانه است. میاندر خانهای است در آستانه؛ جایی برای زیستن در وضعیت تعلیق؛ میان سکوت و صدا، میان کار و آرامش، میان حضور و عبور؛ خانهای نه برای ایستادن و نه برای گذشتن، بلکه برای تجربۀ پیوستۀ در میانه بودن. -
9514. برندۀ رتبۀ سوم | ارس- مجتبی محمدخانی، بنیامین کمالی و حسین خزائیاز خاک برآمدهایم، نه برای ارتفاع؛ برای کاشتن امید. در این خانه دیوارها نفس میکِشند و زمین دوباره سبز میشود. در دل خاک صدایی ماند، نه از گذشته، بلکه از آینده. «اُرس» را ساختیم نه برای سکونت، بلکه برای زندگی کردن. در دل بافت پویای نیاوران، جایی میان خاطره و اکنون، پروژهای شکل گرفته که تلاشی است برای بازتعریف پیوند انسان با معماری و معماری با زمین. این بنا نهفقط یک حجم ساختهشده، بلکه روایتی است از بازگشت به طبیعت، احترام به بستر و دعوت به مشارکت در زیستن، رشد کردن و ساختن. در طراحی این فضای دو عملکردی (زیست و کار) تلاش بر آن بوده است که مرزهای صُلب میان فضای خصوصی و عمومی، میان تولید و مصرف و میان فرد و جمع بازاندیشی شود. پلهای که در قامت نما ظاهر شده است، تنها عنصری عملکردی نیست؛ بلکه مسیری است نمادین که رهگذران را از سطح خیابان به فراز بام میبَرد؛ جایی که زمین دوباره جان میگیرد، گیاهان در دل شهر جوانه میزنند و بام به باغ-بام بدل میشود. در لایۀ زیرینِ همین ساختار، فضایی برای عرضۀ محصولات کِشتشده فراهم آمده است. بدینگونه چرخهای بسته و انسانی از کاشت، پرورش و مصرف شکل میگیرد که معماری را در تاروپود زندگی روزمره تنیده است. این پیوند عمودی از زیرزمین تا بام، استعارهای است از رشد، از خاک تا آسمان. پروژه با رویکردی پایدار و مبتنی بر بازچرخانی منابع، از مصالح بازیافتی حاصل از تخریب بنای پیشین بهره برده است؛ تصمیمی که نهتنها از منظر زیستمحیطی حائز اهمیت است، بلکه حافظۀ معماری گذشته را در پیکرۀ امروزین بنا حک کرده است. نور طبیعی، تهویه، سطوح سبز و مصرف حداقلی انرژی، همگی در راستای خلق فضایی کممصرف، سازگار با اقلیم و در تعامل با محیطزیست طراحی شدهاند که نهتنها سعی میکند تا به نیازهای امروز پاسخ دهد، بلکه تلاش میکند تا با پیشبینی آینده بنا را براساس آن سامان دهد. زبان معماری پروژه ترکیبی از سادگی، صراحت و احترام به زمینۀ شهری نیاوران است و سازماندهی پروژه در دو طبقه، ضمن حفظ تفکیک عملکردی، امکان همنشینی و تعامل سیال میان کار و زندگی را فراهم ساخته است. فرم کلی بیادعا و درعینحال آگاهانه، در گفتوگو با زمینۀ فرهنگی و طبیعی نیاوران است، نه در تقابل با آن، بلکه در ادامۀ آن. این اثر تبلوری است از معماری بهمثابۀ سکونت، مشارکت و بازآفرینی؛ تجربهای انسانی که میان سنگ و خاک، نور و سایه، انسان و زمین، پلی میسازد از اکنون به آینده.
-
9458 | بامراه- دفتر معماری ساید | مرتضی سعیدی، زهرا صادقی و ندا نمیری«گوشزد کردن اهمیت محیطزیست به جامعه از مسئولیتهای اجتماعی معماران است.» (تادائو آندو) از این منظر، طراحی فضایی برای کار و زندگی را در نیاوران آغاز کردیم؛ پروژهای که نهفقط یک سازه، بلکه پاسخی است به یک زیست مسئولانه، همسو با اقلیم، نیازهای اجتماعی و خاطرۀ جمعی. تحلیل بافت محلۀ نیاوران که روزگاری ییلاقی خوشنشین و خنک برای فرار از گرمای تابستان بوده است، ما را به سمت ایجاد فضاهایی هدایت کرد که یادآور سایهسار درختان، کوچهباغها و دیوارهای کاهگلی دیروز است. پلههایی که از دل پروژه به بام میرسند، نهفقط عملکردی عمودی، بلکه تداعیگر سِیر آرامی از کوچه تا باغ و از زمین تا آسماناند؛ قدم زدن در مسیری که درختان و نور و سایه در آن با انسان همقدم میشوند. در جدارۀ جنوبی، فضایی نیمهباز و سایهدار طراحی شد؛ فضایی که علاوه بر ایجاد آسایش اقلیمی در بیشتر ایام سال، نگاهی شاعرانه به خاطرۀ خنکای تابستانهای نیاوران دارد. این فضا همزمان مکانی است برای تعامل اجتماعی، توقف کوتاه، دیدار و حتی تأمل. زیر تودۀ اصلی ساختمان، فضایی با حرکت نرم و منحنی شکل گرفته است؛ حجمی که با اشاره به دیوارهای خمیده و بافتهای سنتی، رابطهای صمیمی و بیواسطه با کوچه برقرار میکند. در این بخش، پارکینگ موقتی نیز تعریف شده است که در روزهای خاص قابلیت تبدیل به فضای جمعی را دارد. هستۀ عمودی پروژه (پلکان)، همانند بازویی تعاملی، زیست و کار را به هم متصل میکند. این پله که تا بام امتداد یافته است، علاوه بر کارکرد حرکتی، در نقش عنصری اقلیمی نیز ظاهر میشود و بهصورت یک دودکش عمل میکند و گرمای انباشتهشده در تودۀ ساختمان را از بخش فوقانی خارج میسازد، درحالیکه از طریق شکافی دیگر که رو به باد مطلوب گشوده شده است، جریان هوای تازه را به درون مکش میکند. در طبقۀ اول، کافهای با محصولات ارگانیک و آشپزخانهای برای آذر، آشپز حرفهای محله، طراحی شده است. این فضا محل کار و فضایی برای به اشتراک گذاشتن طعمها و شکلگیری گفتوگوست. برخی از سبزیهای مورداستفاده در این کافه در باغچۀ پشتبام پرورش مییابد؛ حرکتی کوچک، اما مؤثر در بازگرداندن چرخۀ طبیعی به زندگی شهری. در طبقات بالایی، دو باکس مسکونی با بالکنهایی سبز پاسخی است به تهویۀ طبیعی، دریافت نور مناسب و ایجاد آرامش فضایی. طبقۀ پنجم روفگاردن و مکانی برای کاشت گیاهان است. در سمت دیگر بام، پنلهای فتوولتائیک به کاهش مصرف برق نورپردازی کافه کمک میکند. در پاسخ به بحران نخالههای ساختمانی، از بتن بازیافتی (پایدار) استفاده شده است. همچنین در دیوارهها از عایقهای گیاهی بهره بردهایم تا اتلاف انرژی به حداقل برسد. پوستۀ خارجی پروژه نیز گرما را در زمستان حفظ کرده و از تابش مستقیم در تابستان جلوگیری میکند. با استفاده از حسگرهای حرکتی، شیرآلات کممصرف و بازیافت آب خاکستری برای آبیاری گیاهان، پروژه به سمت یک زیستبوم هوشمند و پایدار گام برمیدارد.
-
9488 | ساختار دوم- امیرعلی جدی، شمیم شعبانی، کیوان طیاری، نغمه قاسمیهر پروژه تلاشی است برای پاسخ دادن به رابطۀ میان انسان و فضا، میان وضع موجود و امکانهای نهفته در آن. پروژۀ «ساختار دوم» از دل چنین مواجههای در محلۀ نیاوران شکل گرفت؛ جایی که بستر طبیعی و تاریخی ما را به خوانشی نو از مفهوم خانه دعوت کرد. پرسش بنیادین این بود: اگر سکونت، کار و خوراک در یک ساختار مشترک درآمیخته شود، کیفیت فضای زندگی چگونه تغییر خواهد کرد؟ ساختار دوم پاسخی است به نیاز جامعهای نوظهور؛ نسلی جوان، پویا و مستقل که به دنبال تلفیق زیست فردی و کار حرفهای است. در این پروژه، بهجای تکرار الگوهای رایج مجتمعهای مسکونی، سعی شده است تا مرزهای عملکردی فضاها بازتعریف شوند و زیستی یکپارچه شکل بگیرد. طبقۀ همکف، بهجای لابی یا واحد تجاری، به باغی شهری تبدیل شده است؛ فضایی برای پرورش سبزی به شیوۀ هیدروپونیک و همچنین فضایی کوچک برای آمادهسازی غذا. این باغ نقطۀ اتصال انسان و طبیعت در مقیاسی شهری است؛ روایتی از چرخۀ تولید تا مصرف که هم جنبهای کاربردی دارد و هم نقشی نمادین در تعریف شیوۀ زیست نوین ایفا میکند. این فضا نهتنها تغذیه را به درون پروژه میآورد، بلکه فرصتی برای تعامل اجتماعی و شکلگیری حس تعلق فراهم میکند. فرم پروژه از دو بلوک شمالی و جنوبی تشکیل شده است که توسط پلکانی میانی از یکدیگر جدا میشوند؛ پلهای مانند نوار رنگی شاخص که فراتر از یک عنصر عملکردی، نقش فضایی و نمادین دارد. این پله نهتنها مسیر اتصال و تفکیک میان دو حجم است، بلکه بهمثابۀ ابژهای شهری در دل پروژه ایستاده است؛ فضایی برای عبور، توقف و مشاهده. درون این حجم عمودی دیواری سبز از پایین تا بالاترین تراز امتداد یافته است؛ لایهای زنده که بافتی طبیعی به حرکت عمودی بخشیده و همزمان پروژه را در تنفس با طبیعت پیرامون نگه میدارد. پله، با نقش دوگانهاش، مرز و پیوند میان دو زیست مستقل را تعریف میکند؛ دو حجمی که هرکدام ترکیبی از زندگی و خلاقیتاند؛ طراحیشده برای زیستی خلاق و معاصر. پایداری فقط یک ملاحظۀ فرعی نیست، بلکه بهمثابۀ اصلی ساختاری در تاروپود پروژه حضور دارد. سیستم تهویۀ طبیعی و پوستۀ متحرک نما با نور، دما و باد تطبیقپذیر است. بنا کوشیده است تا با محیط خود در دیالوگ باشد، نه در تقابل. پنلهای خورشیدی بخشی از انرژی پروژه را تأمین و سیستم بازچرخانی آب خاکستری، چرخۀ مصرف را بهسوی بازتولید سوق میدهد. استفاده از مصالح بومی از قبیل آجرهای بازمانده از دیوارهای قدیمی پیوندی است میان حافظۀ محله و آیندۀ آن. ساختار دوم فقط یک پروژۀ معماری نیست؛ تلاشی است برای بازتعریف رابطۀ شهروند با فضای زندگی، تولید و مصرف. در جهانی که ساختارهای پیشین پاسخگوی نیازهای نو نیست، ما به دنبال ساختار دومی هستیم که شاید پاسخی برای آن پرسش نخستین باشد. -
9508 | نیمرز- فرزانه حسینی و مینا خسرونژادمسئله: محلۀ نیاوران با پیشینهای که ریشه در سکونت شاهان و طبقات متمایز دارد، امروز سکونتگاه رجال سیاسی و طبقۀ مرفه جامعه است. این پیشینۀ اجتماعی و تاریخِ آمیخته با قدرت و تمایز در معماری محلۀ نیاوران بازتاب یافته است و اکنون تحت تأثیر سیاستهای حکومت، بیشازپیش در کالبد معماری این منطقه با مرزهایی بلند و بسته، فضاهایی جداییطلب و کوچههایی تنگ و طویل خودنمایی میکند. محلهای که بیش از آنکه بستری برای زندگی جمعی و تعامل باشد، با بافتی متراکم و فاقد کیفیتهای انسانی، به پناهگاهی برای جدایی و گسست تبدیل شده است؛ معماریِ در خدمت انزوا، گسست و تمایز. پرسشهای ما اینگونه مطرح شد: چگونه میتوان در دل ساختاری که بر پایۀ تمایز، انزوا و گسست شکل گرفته است، الگویی نو از زیست معاصر براساس مشارکت، برابری و دموکراسی پیشنهاد داد؟ طرح معماری چگونه به این مفاهیم کمک میکند؟ رویکرد مبتنی بر حفاظت از محیطزیست چگونه در راستای اهداف ما قرار میگیرد؟ مسیر طراحی: در پاسخ به چالش اول، عنصر مرز را کلیدی دانستیم و به دنبال خلق الگویی با حذف و تغییر مرزها در کالبد پروژه رفتیم. الگویی که با بازتعریف مرزهای کالبدی در بدنۀ محله، ظرفیتهایی برای به چالش کشیدن مرزهای ذهنی، اجتماعی و عملکردی ایجاد کند. در تعریف کاربریها به فضایی تعاملی فکر کردیم که حس مشارکت، آزادی و برابری در مخاطبان تقویت کند. درنتیجه طرح ما تلاشی شد برای طراحی فضای باز، تعاملی و دموکراتیک؛ جایی که کار، مشارکت و زندگی در هم تنیدهاند و فضاها نه در خدمت انحصار، بلکه در خدمت ارتباط، برابری و همزیستی است. در پاسخ به چالش دوم، موضوع تعامل را در راستای حفظ محیطزیست برگزیدیم. به این منظور در برنامۀ طرح علاوه بر فضای کار و زندگی فضایی در امتداد کوچه بهمثابۀ پاویون ی تعاملی برای مشارکت افراد محله در نظر گرفتیم. پاویون تعاملی با الهام از خانهباغهای نیاوران در گذشته، باغی عمودی است که از گلدانهای بازیافتی ساخته شده است و متعلق به افراد محله است؛ هر فرد گلدانی دارد که خود آن را میسازد و به گیاهش رسیدگی میکند. این باغ عمودی که بهطور مشترک توسط تمام افراد محله مراقبت میشود، نهتنها به بهبود کیفیت فضای شهری کمک میکند، بلکه نمایانگر همزیستی و ارتباط میان ساکنان است. گسترش معماری تعاملی بیمرز برای ما امکانی است از ساختن آیندهای که مرز میان خانه و شهر، فرد و جامعه، برون و درون، خودی و غیرخودی کمرنگ شده است و در آن فضاهای شهری دعوتکننده، آزادانه و برابر در دسترس همه هستند؛ جایی که زندگی و آزادی به جریان میافتد.
-
9538 | بنسا-آزاده فاضلی نیا و متین نظارتی زادهامروزه با توجه به شرایط اقتصادی و محدودیتهای موجود در شهرهای ایران، نیاز به معماری ارزان، کاربردی و ساده بیشازپیش احساس میشود که در عین سادگی بتواند به معضلات موجود پاسخ بدهد. یکی از این موارد، نمای سوم آپارتمانهای بلندمرتبه در کنار خانههاست که سیمای شهری نامطلوبی به ارمغان آورده است. زمین مسابقه در محلۀ نیاوران با مساحتی کم واقع شده است. فرم خاص و جذاب پروژه در کنار هویت درونی آن و همچنین درگیر بودن تهران با معضل آلودگی، کمبود سبزینگی و ترافیک ما را به سمتی سوق داد که بدنه و فرم اصلی (ساختمان موجود) را حفظ کنیم و راهکار را در اضافه کردن سازهای به ساختمان موجود ببینیم؛ چراکه داشتن فرمی منحصربهفرد و هویت قدیمی با ایجاد کمترین تغییر، ما را در حفظ خاطرۀ بنا و ایجاد آیندهای جدید کمک میکرد. پس از بررسی و با توجه به شرایط نابسامان اقتصادی دو واحد را به کار و یک واحد را به زندگی اختصاص دادیم، چراکه اهمیت کسب درآمد بیشتر از قبل احساس میشود؛ بنابراین یک واحد گلفروشی به همراه گلخانهای عمودی و یک واحد کافه برای جذب نیروی جوان در نظر گرفتیم. این سازۀ سبز که محل استقرار گلها و گیاهان خواهد بود، در عین اینکه دیوارهای سبز به شهر میدهد، کمبود فضای تجاری و معضل ناهمگونی نمای سوم آپارتمانها را نیز برطرف میکند. همچنین این سازه میتواند تبدیل به نمونۀ اولیهای شود که هر خانه با الگوبرداری از آن نمای سوم خود و فضایی را برای کاشت سبزی، میوه و محصولات خانگی طراحی کند. این امر میتواند از رفتوآمدها و ایجاد ترافیک برای خرید مایحتاج روزمره جلوگیری کند و باعث صرفهجویی در منابع شود. وُید ی که برای سازۀ سبز در خانه طراحی شده است؛ نور مناسب و دید مطلوب به دیوار سبز را محیا میکند و اینگونه کیفیت فضایی داخل نیز تحت تأثیر قرار میگیرد. همچنین استفاده از آبیاری قطرهای و آبهای خاکستری موجب صرفهجویی در منابع شد. در ادامه نیازمند پلتفرم ی بودیم که نظرگاه و سیرکلاسیون عمودی را شکل دهد؛ پس میز کافه با همین هدف در کوچه امتداد یافت و علاوه بر این، پلههای عمودی و فضای مکث بام را نیز شکل داد و پیوندی با گلخانۀ عمودی برقرار کرد. ما درنهایت به الگویی رسیدیم که هم قابلتعمیم و گسترش در بستر خانههای امروزی است و هم در عین سادگی، کاربردی است. -
9465 | پروژۀ تنش- ساسان واحدزاده و نیکی شالی امینیدر قلب محلۀ نیاوران، ساختمانی قدیمی و متروکه وجود دارد که بهاحتمالزیاد در دهههای 30 یا 40 شمسی ساخته شده است. این بنا که اکنون با لایهای سیمانی پوشیده شده است، در ذهن ساکنان قدیمی محله حضوری ملموس دارد، اما برای نسل جدید، بیشتر شبیه یک لکۀ خاموش در فضای شهری است. بهمرور زمان، با رشد سریع ساختوساز و تغییرات بیرویۀ شهری، هویت بسیاری از ساختمانها و فضاهای قدیمی محلههای تهران نادیده گرفته شده است؛ اما سؤال اینجاست: آیا میتوان با حفظ احترام به تاریخ و هویت این ساختمان، آن را به فضایی معاصر برای زندگی و کار تبدیل کرد؟ پروژۀ ما به دنبال احیای این ساختمان فراموششده است؛ بهگونهای که همزمان با حفظ لایههای تاریخی، فضایی برای فعالیتهای معاصر فراهم کند. هدف این است که گذشته و حال را به شکلی متوازن ترکیب کنیم تا بتوانیم فضایی زنده و پویا خلق کنیم که با نیازهای امروز جامعه همخوانی داشته باشد. این پروژه بههیچوجه به دنبال بازتولید نوستالژیک نیست؛ بلکه قصد دارد با استفاده از معماری سیال و انعطافپذیر، فضایی را ایجاد کند که بهطور همزمان به زندگی و کار اختصاص داشته باشد. در این فضا، مرزهای میان زندگی روزمره و کار، نهتنها در طراحی فضاهای داخلی، بلکه در استفاده از عملکردهای مختلف به شکل یکپارچه و منعطف دیده میشود. در این رویکرد، ساختمان به دو بخش مجزا و مستقل تقسیم میشود: یکی برای زندگی و دیگری برای کار. این تقسیمبندی باعث میشود هرکدام از این عملکردها فضای مخصوص خود را داشته باشند و بهطور همزمان، اما بدون تداخل، بهطور مؤثر عمل کنند. این ویژگی، بهویژه در دنیای امروز که مشاغل و نحوۀ زندگی بسیار متنوع شده است، اهمیت پیدا میکند. طراحی ما با هدف انعطافپذیری بیشتر و پاسخ به نیازهای روز، فضایی را برای فعالیتهای مختلف فراهم میآورد. این انعطافپذیری به ساکنان و کارمندان این فضا این امکان را میدهد که بهراحتی با تغییرات دنیای کاری خود همسو شوند. درنهایت این پروژه به دنبال ایجاد محیطی است که نهتنها بهعنوان یک ساختمان جدید و مدرن، بلکه بهعنوان یک «ارزش درونی» برای محله و ساکنانش عمل کند. این ساختمان جدید قرار نیست بهعنوان یک محصول بازاری و موقتی دیده شود، بلکه قصد دارد هویت و تاریخ محله را در دل خود حفظ کرده و همزمان به نیازهای امروز جامعه پاسخ دهد. بهاینترتیب، معماری این پروژه از یک فرم صِرف فراتر میرود و بهعنوان نقطهای از اتصال گذشته و آینده، در بستر شهری نیاوران خود را به نمایش میگذارد. با ایجاد فضایی که همزمان به زندگی و کار اختصاص دارد، این پروژه به نمادی از همزیستی پایدار و معاصر در دل تاریخ تبدیل میشود. -
9449 | خاک دوم- بهروز خیشابه، فاطمه تقوی و ساناز عمادیبیان مسئله: شهر تهران، بهویژه در محلههای متراکم و ارزشمند همچون نیاوران، در دهههای اخیر با چالشی دوگانه مواجه شده است: از یکسو، افزایش قیمت زمین و کوچک شدن قطعات ملکی و از سوی دیگر، از بین رفتن لایههای تاریخی، کالبدی و معنایی در بافتهای شهری به دلیل نوسازیهای بیهویت. در چنین بستری پروژۀ «خاک دوم» روی زمینی با سطح اشغال اندک و بنایی نیمهمخروبه شکل گرفته است؛ جایی که باید پاسخی همزمان به کمبود فضا، لزوم حفظ ردپای تاریخی و نیازهای زیستی-حرفهای ساکنان امروزی داده شود. این ساکنان، دو زوج جوان با سبک زندگی پویا، در جستوجوی خانهای هستند که ترکیبی از محل زیستن، کار، آموزش و معاشرت اجتماعی باشد. هدف پروژه: پروژۀ خاک دوم در پی آن است تا مُدلی جدید از زیست شهری را در مقیاسی کوچک، اما پر مفهوم پیشنهاد بدهد؛ مُدلی که در آن کار و زندگی در هم تنیده شده باشد، مصرف انرژی و منابع طبیعی با کمترین میزان افزایش هزینۀ ساخت (2 تا 5درصد نسبت به حالت معمول) بهشدت کاهش یافته و معماری با زمینۀ خود وارد گفتوگو شده باشد. این پروژه میکوشد با کمترین مداخله در سازۀ موجود، بیشترین بهرهوری فضایی، زیستمحیطی و اجتماعی را فراهم آورد. حفظ پوستۀ نمای بنای قدیمی و بازتعبیر آن بهعنوان لایهای تنظیمگر در مصرف انرژی، خود به نمادی از پیوند میان گذشته و آینده بدل شده است. همچنین یکی از اهداف اصلی پروژه، ارتقای سطح آگاهی عمومی محله و منطقه نسبت به معماری پایدار و مصالح تجدیدپذیر است. راهبردهای طراحی: پاسخ به چالشهای فضایی با تبدیل سیرکولاسیون افقی به عمودی آغاز شد؛ پلهای در جدارۀ غربی که نهتنها دسترسی تمام طبقات را تأمین میکند، بلکه به نمای فعال و فضایی قابلاستفاده برای تمرین ورزش پارکور بدل شده است. سازماندهی فضاها براساس استفادۀ ترکیبی طراحی شده است: طبقات بالایی مختص به واحدهای مسکونی و کارگاههای تحقیقاتی در زمینۀ بازیافت مواد است، طبقۀ میانی به فضای باز و انعطافپذیر برای جلسات، نمایشگاه و آموزش پارکور اختصاص یافته و بام به کلاسی روباز برای دختران و محل گردهماییهای خانوادگی و دوستانه بدل شده است. یکی از راهبردها در طراحی، تبدیل طبقۀ همکف به فضایی تعاملی با بافت محله است. این طبقه بهگونهای باز، منعطف و در ارتباط با محله طراحی شده است تا همۀ اقشار، بهویژه کودکان و نوجوانان بتوانند در تماس مستقیم با مصالح بازیافتی و تجدیدپذیر، تجربۀ حسی و شناختی نسبت به آنها پیدا کنند. در بُعد زیستمحیطی، پروژه با دستیابی به صرفهجویی 70درصدی در انرژی، 52درصد در آب و 71درصد در مصالح، استانداردهای سیستم EDGE را پشت سر گذاشته است. استفاده از پنلهای خورشیدی، تهویۀ طبیعی در میانطبقه، جمعآوری آب باران و انتخاب مصالح با قابلیت بازیافت، از راهکارهایی است که به کاهش ردپای کربن منجر شده است. -
9577 | یک برش یک امتداد- فاطمه حیدری شکیب و محمدحسین ثقفیفربار بسیاری روی شانههای محدودش بود. به چیزی شبیه معجزه نیاز بود تا بتواند با زمین کوچک چند متریاش پاسخ وسعت عظیم و پر قدمت کاخ نیاوران را در مکالمهای شهری بدهد، روابط محله را بازتعریف کند، پویایی را به آنجا بازگرداند، برای ساکنانش خانهای آرام و برای همسایگانش حیاطی پرشور بسازد و علاوه بر آن در دل خود فضای زندهای برای کاری بسازد که در تعامل سازنده با محلهاش باشد. بهراستی چگونه میتواند اینچنین باشد؟ او که روی نقشۀ نیاوران نقطهای بیش نیست، چگونه میتواند نقشی به این اندازه مهم را ایفا کند؟ «یک برش، یک امتداد» پاسخی است که ما برای زمین کوچکمان در مقابل این پرسشها به دست آوردیم. این استراتژی به معنای متمایز کردن آن نقطه روی نقشۀ یکنواخت محله است. در حقیقت زمینمان باید مثل نقطهای قرمز روی کاغذی سفید، نگاهها را به خودش جلب کند تا سخنش را با چیزی غیر از صدا به گوشها برساند. او باید قلمرو گریز باشد، کوچرویی که باید مرزهای خود را با چیزی غیر از ابعاد فیزیکیاش بگستراند. او باید به نمادی محلی با دامنۀ اثربخشی فراتر از یک آپارتمان متداول تبدیل شود؛ نمادی که یا مقصد افراد است یا عنصری چشمگیر که با دیدن آن چند لحظهای از سرعت خود میکاهند و به آن مینگرند. به نظر میرسد که این نسبت گرفتن افراد با ساختمانهاست که هم میتواند قلمروی آنها را تا خارج از نقشهشان گسترش دهد و هم آنها را منزوی و بیگانه کند. گویی ساختمان میتواند درون ذهن آدمها کوچکتر یا بزرگتر از حقیقتشان باشد؛ بنابراین این ساختمان باید به ساکنانش سریالی از فضاهای آرام و تصفیهشده و به رهگذرانش تنها یک سکانس متفاوت در میان تصاویر تکراری و خاکستری شهر هدیه کند. این پروژه باید برای افراد خاطرهساز و برای همسایگانش هویتبخش باشد. این پروژه برشی در زمان برای امتداد دادن به حیات پیشین زمینهای نیاوران بود؛ برشی که اجازه میداد دوباره طبیعت میزبان عمومی ساکنان این منطقه باشد؛ میزبان تمامی ساکنان، حتی حیوانات؛ این ساکنان راستین حیات طبیعی. این طبیعتِ سر برآورده در میانِ شهرِ مدرن، حیاطی میانی است؛ البته این بار نه افقی و محدود، بلکه عمودی و همگانی. این پلتفرم سبز عمومی نقش مرز میان بخش مسکونی و تجاری را ایفا میکند. درواقع این حیاط عمومی با حضور در مقطع پروژه، ساختمان را به سه بخش عمومی، خصوصی و نیمهخصوصی تقسیم کرده است که زیر پوستۀ سبزش، فروشگاه محصولات حیوانات خانگی و بالای سرش، با فاصلهای معنادار، بخش مسکونی قرار گرفته است. اما این دیاگرامِ برهمچینی لایههای افقی متشکل از تودههای پُر و عملکردی، نیاز به عنصری خالی و عمودی برای مسنجم شدن دارد. این فضای خالی در حقیقت قلب و رگهای ساختمان است که از سطح خیابان شروع میشود، به مرکز ساختمان میرود، برخی را به قسمت زیرین و برخی را به درون خانه میرساند. این فضای خالی دریچۀ ساکنان به درون ساختمان است؛ جایی که طبیعت محدود و محصور مسئولیت ساخت هوای تازه را دارد. پنجرههای رو به درون، تراسهای نشئتگرفته از هستۀ خالی مرکزی و کوریدور های باز و رو به آسمان، ساکن پروژه را همواره در ارتباط با طبیعت باقی نگه میدارد.
بیانیۀ هیئتداوران مسابقۀ طراحی آپارتمان کار و زندگی در محلۀ نیاوران تهران
با کمال احترام، هیئتداوران این دوره از مسابقۀ «کار و زندگی» مجلۀ کوچه، پس از بررسی و ارزیابی دقیق پروژههای ارسالشده، به اطلاع میرساند:
خوشبختانه در مقایسه با دورههای گذشته، این دوره نیز شاهد تعداد قابلتوجهی از پروژهها بود که بهخوبی انتظارات حداقلی تعیینشده توسط هیئتداوران را برآورده کردند. علاوه بر این، ارتقای کیفیت قابلملاحظهای در برخی جنبههای پروژهها نسبت به طرحهای منتخب سالهای گذشته به چشم میخورد. این تحول مثبت نشاندهندۀ اعتقاد راسخ معماران و دانشجویان برجسته به اهداف برگزارکنندگان مسابقه و همچنین گواهی بر توجه فزاینده شرکتکنندگان به چالشهای مهم کشور در زمینۀ انرژی و محیطزیست است.
برخی از پروژههای ارائهشده در این دوره، بهویژه از منظر زیباییشناختی، انطباق با وضعیت محله و منطقه، رعایت اصول پایۀ پایداری، هماهنگی با محیطزیست، انطباق با شرایط اقلیمی، به حداقل رساندن نیاز انرژی برای گرمایش و سرمایش ساختمان و همچنین برخورداری از قابلیتهای بالای عملکردی، قابلتحسین بودند؛ اما آنچه ارزیابی و داوری طرحها را در این دوره با چالش مواجه ساخت، تجمیع نشدن همزمان تمامی این ویژگیها و برتریها در پروژههای موردبررسی بود.
پس از طی مراحل اولیه و تهیۀ لیست کوتاه، داوران به بررسی تفصیلی پروژههای منتخب پرداختند و بهموازات آن، معیارهای انتخاب سه پروژۀ نهایی را تعیین کردند. این معیارها به شرح زیر است:
- ارائۀ راهحلهای دقیق و کارآمد برای همنشینی کار و زندگی در محلۀ نیاوران
- بیان ماهرانۀ رویکردهای مطرح در طراحی برای تحریک و ارتقای سلیقۀ عمومی
- توجه به نحوۀ اشغال زمین و جانمایی ساختمان بر آن
- عدم تناقض نکات در نظر گرفتهشده در طرح با انتظارات مطرح در زمینۀ پایداری و ساختمانهای سبز
- قابلیت اجرایی ایدهها و امکان الگوبرداری و تکرار آنها
- قابلیت توسعه در مقیاس ساختمان و محله
- هماهنگی جانمایی و ارتباط فضاها، جدارهای نورگذر، اینرسی و مقاومت حرارتی جدارها با ضوابط مطرح در زمینۀ صرفهجویی در مصرف انرژی.
در بسیاری از پروژههای راهیافته به مرحلۀ نهایی، ایدههای مبتکرانه و پیشرفتهای مشهود بود که تلاش خواهد شد در آینده به نحو مناسبی تشریح شود. بااینحال، متأسفانه برخی پروژهها که دارای نکات برجستۀ فنی و عملکردی از منظر انرژی و هماهنگی با انتظارات پایداری بودند، به دلیل ضعفهایی در زمینۀ معماری نتوانستند به لیست کوتاه داوران راه یابند. امید است که شرکتکنندگان ارجمند در دورههای آینده توجه بیشتری به پاسخگویی همزمان به تمامی انتظارات مطرح در مسابقه داشته باشند.
لازم به ذکر است که به پیشنهاد مدیر مسابقه و با بررسی داوران متخصص در حوزۀ انرژی، چهار پروژه از بین ده اثر منتخب مسابقه شایستۀ تقدیر ویژه در زمینۀ معماری انرژی تشخیص داده شدهاند و یک پروژه از میان این چهار پروژه نیز توسط داوران متخصص معماری داخلی شایسته تقدیر ویژه در زمینۀ معماری داخلی شناخته شده است.
با تشکر
بهروز کاری، کورش حاجیزاده، روشنک طهرانی، احسان حسینی، شهاب علیدوست، نوید امامی، مهران داوری، سروش روغنیان، سپیده پاشاپور.
گزارش مدیر مسابقۀ «آپارتمان کوچه» سال 1404
نشریۀ فرهنگی-هنری «کوچه باغ هنر و اندیشه» در پنجمین دورۀ مسابقه طراحی آپارتمان، در بهار سال 1404، با موضوع طراحی آپارتمان کوچک برای کار و زندگی در محلۀ نیاوران تهران و با محوریت حفاظت از محیطزیست، این رویداد را برگزار کرد. این مسابقه در راستای تعهدات فرهنگی-هنری خود و با هدف ترویج مسائل مرتبط با مسکن و محیطزیست، از نه داور متخصص در حوزههای معماری و انرژی، معماری و معماری داخلی دعوت به عمل آورد تا در فرایند داوری آثار مشارکت کنند.
تا پایان مهلت قانونی ارسال پروژهها، یعنی 31 فروردین 1404، تعداد 106 پروژه به دبیرخانۀ مسابقه ارسال شد. براساس تخلفات صورتگرفته، 20 پروژه پیش از مرحلۀ داوری حذف شد و درنتیجه تعداد 86 پروژه وارد فرایند داوری نهایی شدند. موارد تخلف منجر به حذف پروژهها عبارت بودند از: استفاده نکردن از هر چهار تصویر ارائهشده برای فتومونتاژ و رعایت نکردن تناسبات و نسبتهای تصویر یا بازۀ زمانی مشخصشده برای ویدئو.
پسازآن، فرایند داوری آثار در دو مرحلۀ مجازی و حضوری انجام گرفت.
مرحلۀ اول (مجازی شخصی) از تاریخ 3 تا 12 اردیبهشت 1404 برگزار شد. در این مرحله، هر داور ده پروژۀ منتخب خود را با تعیین رتبههای اول تا سوم و هفت اثر برگزیده (بدون رتبهبندی) مشخص کرد. امتیازدهی براساس نظام زیر صورت گرفت: رتبۀ اول معادل ده امتیاز، رتبۀ دوم هشت امتیاز، رتبۀ سوم شش امتیاز و هفت اثر منتخب چهار امتیاز داشتند. برای راهیابی به مرحلۀ بعد، هر پروژه باید حداقل ده امتیاز را کسب میکرد. براساس نتایج این مرحله، تعداد 17 پروژه به مرحلۀ دوم راه یافتند.
مرحلۀ دوم (حضوری اقناعی) در تاریخ پنجشنبه 18 اردیبهشتماه در شهر تهران برگزار شد. مدیر مسابقه ابتدا گزارشی دربارۀ فرایند برگزاری مسابقه، ضوابط و فرایند داوری ارائه داد. سپس هریک از داوران طی یک دور به بیان نقاط قوت یا ضعف آثار راهیافته به مرحلۀ نهایی پرداختند. پسازآن، فرایند امتیازدهی براساس نمرههای بین یک تا پنج صورت گرفت.
در پایان این مرحله، ده اثر با بالاترین امتیاز که حداقل پنج امتیاز کسب کرده بودند، تعیین شدند؛ همچنین هفت اثر دیگر که امتیازات کمتری داشتند، حذف شدند. لازم به ذکر است که یکی از آثار منتخب، یعنی پروژۀ شماره 9547 (عکس +خانه شاه میرزا) پس از مذاکرات تخصصی بین داوران از بین ده اثر منتخب حذف و جایگزین آن پروژۀ شمارۀ 9508 (نی مرز) شد.
در این مرحله مقرر بود اگر پروژهای بیشترین امتیاز در مرحلۀ اول امتیازدهی را کسب کند و توسط چهار داور اصلی حاضر در جلسه نیز بهعنوان رتبۀ اول اعلام شده باشد، آن اثر بهعنوان رتبۀ نخست نهایی انتخاب شود؛ اما چون این شرط محقق نشد، ارزیابی مجدد انجام شد و نتایج نهایی براساس نمرات بین یک تا سه تعیین شد.
لازم به ذکر است، با توجه به اختلافنظرهای عمیق بین داوران پیرامون نحوۀ برخورد آثار با مسئلۀ بسیار مهم معماری و محیطزیست که منجر به تعیین سه اثر برتر مسابقه میشد، بحثهای مفصلی دربارۀ جایگاه چهار پروژهای که بالاترین امتیاز را در مرحلۀ دوم کسب کرده بودند، صورت گرفت؛ اما نتیجه این مباحث منجر به تغییر جایگاه هیچیک از آثار نشد.
در پایان جلسۀ داوری، سه اثر بهعنوان برندگان رتبههای اول تا سوم معرفی شدند. همچنین، هفت اثر دیگر بدون اختصاص رتبهبندی، بهعنوان آثار شایسته تقدیر انتخاب شدند.
علاوه بر این، با توجه به محوریت حفاظت از محیطزیست و مسئلۀ معماری داخلی که در این مسابقه مطرح شده بود و به اعتقاد نشریۀ کوچه از مسائل اصلی امروز ایران است، از داوران متخصص در حوزۀ معماری داخلی و انرژی درخواست شد تا از بین پروژههایی که جزو ده اثر منتخب مسابقه بودند و نسبت به این دو مسئله دستاوردهای ویژهای ازنظر این دو گروه داوران کسب کرده بودند، عنوان شایسته تقدیر ویژه اعطا شود.
طبق شرایط شرکت در مسابقه، طرحهای رتبههای اول، دوم و سوم ملزم به ارائه ماکت حجمی با مقیاس 1:50 تا دو هفته پس از اعلام نتایج برای نمایش در نمایشگاه آثار با استفاده از متریال کمهزینه هستند. همچنین، هفت اثر منتخب دیگر بهصورت اختیاری امکان ارائه ماکت با شرایط ذکرشده را دارند. در صورت عدم ارائه ماکت قابلقبول توسط سه برنده رتبه اول، در زمان مقرر، جایزه نقدی ایشان هیچگاه پرداخت نخواهد شد اما جایگاه ایشان تغییر نخواهد کرد.
برای افزایش شفافیت در فرایند تصمیمگیری دبیرخانه، پروژههای حذفشده همراه با ذکر دلایل حذف در وبسایت نشریه منتشر خواهد شد. علاوه بر این، جهت ارتقای شفافیت تصمیمات داوران، 17 پروژۀ دیگر با ذکر گزارش جلسات داوری و آرای تفصیلی آنان در ویژهنامۀ مسابقه چاپ و منتشر خواهد شد.
در پایان، ضمن ابراز سپاس از حامیان مالی که نقش مؤثری در برگزاری این رویداد فرهنگی-هنری با رویکرد شهر و معماری ایفا کردند و همچنین همکاران اجرایی مسابقه در نشریۀ کوچه، ده اثر منتخب به شرح زیر معرفی میشود:
با تشکر و احترام
مرتضی خیاط پور نجیب
مدیر مسابقه
| رتبه | نام پروژه | شناسۀ اثر |
| برندۀ رتبۀ اول | بَرهم | 9430 |
| برندۀ رتبۀ دوم و اثر شایستۀ تقدیر ویژه در زمینۀ معماری و انرژی | میاندر | 9545 |
| برندۀ رتبۀ سوم | اُرس | 9514 |
| اثر شایستۀ تقدیر | بنسا | 9538 |
| اثر شایستۀ تقدیر ویژه در زمینۀ معماری داخلی و معماری و انرژی | بام راه | 9458 |
| اثر شایستۀ تقدیر | پروژۀ تنش | 9465 |
| اثر شایستۀ تقدیر ویژه در زمینۀ معماری و انرژی | ساختار دوم | 9488 |
| اثر شایستۀ تقدیر | خاک دوم | 9449 |
| اثر شایستۀ تقدیر | یک برش یک امتداد | 9577 |
| اثر شایستۀ تقدیر ویژه در زمینۀ معماری و انرژی | نی مرز | 9508 |
|
شناسۀ ورودی پروژه |
نام خانوادگی |
| 9582
حذف به علت تخلف (بند 3 و 5) |
صلاحی |
|
9581 حذف به علت تخلف (بند 3 و 5) |
مفتی الشیعه |
| 9580
حذف به علت تخلف (بند 3) |
کورنگ بهشتی |
|
9576 حذف به علت تخلف (بند 3) |
تختایی نیا |
| 9574
حذف به علت تخلف (بند 5) |
صفری نسب |
|
9570 حذف به علت تخلف (بند 5) |
یکتا |
| 9567
حذف به علت تخلف (بند 3 و 5) |
حسنی |
|
9563 حذف به علت تخلف (بند 5) |
مددی جاوید |
| 9558
حذف به علت تخلف (بند 5) |
رضایی انزابی |
|
9555 حذف به علت تخلف (بند 3) |
محبی پور |
| 9554
حذف به علت تخلف (بند 3 و 5) |
عباسی |
|
9551 حذف به علت تخلف (بند 3) |
خیرجوسادات |
| 9549
حذف به علت تخلف (بند 3 و 5) |
فخروی |
|
9548 حذف به علت تخلف (بند 5) |
جلیلیان |
| 9505
حذف به علت تخلف (بند 5) |
کتابی |
|
9497 حذف به علت تخلف (بند 3 و 5 و 6) |
پیرزادی |
| 9477
حذف به علت تخلف (بند 1 و 3 و 5) |
کریمی |
|
9438 حذف به علت تخلف (بند 3 و 5) |
جواهری |
| 9435
حذف به علت تخلف (بند 3) |
سیدجوادی |
|
9432 حذف به علت تخلف (بند 3) |
دانشمند |
مواردی که به حذف اثر توسط دبیرخانۀ مسابقه منجر خواهد شد:
- استفاده نکردن از شیت فرمت و قالب چیدمان آثار (ارائۀ یک پوستر 100*70 سانتیمتر بهصورت عمودی طبق فرمت ارائهشده).
- حذف لوگو و عنوان تعریفشده در پایین شیت/پوستر.
- استفاده نکردن از تصاویر پایۀ فتومونتاژ (چهار تصویر که باید روی تصاویر موردنظر نشریه فتومونتاژ شوند).
- ارسال نکردن فایل گزارش معماری و محیطزیست (قطع A4 عمودی) و مستندات لازم (محاسبات یا فایلهای شبیهسازی با استفاده از نرمافزارهای انرژی).
- رعایت نکردن تناسبات و نسبت تصویر ویدئو یا بازۀ زمانی مشخصشده برای آن (ویدئو به مدت 60 تا 90 ثانیه با نسبت تصویر 9:16 عمودی).
- درج مشخصات شرکتکننده/شرکتکنندگان روی شیت یا توضیحات مربوط به اثر، یا فایل گزارش معماری و محیطزیست و معرفی یا حضور شرکتکننده/شرکتکنندگان در ویدئو.
- رعایت نکردن تعداد کلمات تعریفشده در بخش توضیحات اثر (توضیحات مربوط به بیان مسئله و هدف و راهبردهای طراحی بین 400 تا 450 کلمه به زبان فارسی).
- شرکت در مسابقه بدون ثبتنام اولیه در مدتزمان تعیینشده.
? تاریخ: پنجشنبه 18 اردیبهشت 1404
? مکان: شوروم شرکت آویژه، تهران، الهیه، مریم شرقی، پلاک 79
?⚖️ داوران مسابقه:
1. بهروز محمدکاری: دانشآموخته دکتری فیزیک ساختمان و رئیس بخش انرژی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی.
2. کورش حاجیزاده: معمار و بنیانگذار دفتر «حاجیزاده و همکاران» با 24 سال سابقه تدریس و دریافت جوایز ملی و بینالمللی.
3. روشنک طهرانی: بنیانگذار استودیو «روشنک طهرانی» و طراح داخلی با 24 سال تجربه و بیش از 300 پروژه مسکونی و تجاری.
4. احسان حسینی: همبنیانگذار دفتر فرایند منطقی و برندۀ جوایز معتبر داخلی و بینالمللی، از جمله چهار رتبۀ اول در جایزۀ معمار.
5. شهاب علیدوست: معمار و بنیانگذار دفتر «علیدوست و همکاران»، فینالیست جوایز بینالمللی با تأکید بر تحلیل عمیق پروژهها.
6. نوید امامی: مدیرعامل دفتر «رازان»، طراح بیش از 50 پروژه و برنده جوایز معماری با تمرکز بر نیازهای انسان معاصر.
7. مهران داوری: معمار و پژوهشگر در مرز معماری و فناوریهای نوین، بنیانگذار «پلتفرم تهران» و دایرکتور مدرسۀ تابستانی آیایایسی در تهران.
| کد ملی |
| ******2491 |
| ******8560 |
| ******4055 |
| ******3852 |
| ******4698 |
| ******7685 |
| ******8758 |
| ******0521 |
| ******7286 |
| ******9351 |
| ******0891 |
| ******1688 |
| ******1307 |
| ******9524 |
| ******4183 |
| ******9205 |
| ******6206 |
| ******3521 |
| ******1880 |
| ******2541 |
| ******1968 |
| ******6381 |
| ******7622 |
| ******2550 |
| ******9496 |
| ******7731 |
| ******6783 |
| ******5172 |
| ******0178 |
| ******5969 |
| ******9547 |
| ******5082 |
| ******6722 |
| ******2344 |
| ******1554 |
| ******0831 |
| ******7253 |
| ******8873 |
| ******3338 |
| ******0655 |
| ******1634 |
| ******7695 |
| ******4470 |
| ******5046 |
| ******6820 |
| ******3863 |
| ******4841 |
| ******1793 |
| ******7662 |
| ******2634 |
| ******5759 |
| ******0647 |
| ******6100 |
| ******7030 |
| ******1833 |
| ******2254 |
| ******8269 |
| ******4549 |
| ******8332 |
| ******0689 |
| ******3581 |
| ******1848 |
| ******2121 |
| ******5238 |
| ******3180 |
| ******9511 |
| ******4791 |
| ******0246 |
| ******4531 |
| ******8930 |
| ******9171 |
| ******3821 |
| ******4251 |
| ******3804 |
| ******1969 |
| ******8689 |
| ******5408 |
| ******0981 |
| ******6012 |
| ******0021 |
| ******7285 |
| ******6652 |
| ******6279 |
| ******0514 |
| ******9514 |
| ******7003 |
| ******0078 |
| ******9375 |
| ******4893 |
| ******9802 |
| ******1603 |
| ******0751 |
| ******3239 |
| ******7286 |
| ******8170 |
| ******2810 |
| ******7592 |
| ******0317 |
| ******0608 |
| ******0252 |
| ******8862 |
| ******7714 |
| ******2749 |
| ******1220 |
| ******7093 |
| ******2035 |
موضوع مسابقه: طراحی آپارتمان کوچک برای کار و زندگی در محلۀ نیاوران تهران با محوریت حفاظت از محیطزیست
ارکان مسابقه
- برگزارکننده و مجری مسابقه: نشریه کوچه باغ هنر و اندیشه
- مدیر مسابقه: مرتضی خیاط پور نجیب
نوع مسابقه
- از نظر موضوعی: معماری
- از نظر محتوایی: طراحی تفصیلی
- از نظر نوع و دامنۀ شرکتکنندگان: مسابقۀ آزاد ملی
- از نظر مراحل و نحوۀ داوری: یک مرحلهای
بهروز محمدکاری
دانشآموختۀ دکتری فیزیک ساختمان، رئیس بخش انرژی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی
کورش حاجیزاده
معمار و بنیانگذار دفتر «حاجیزاده و همکاران»، دارنده جوایز ملی و بینالمللی، با ۲۴ سال سابقۀ تدریس
روشنک طهرانی
بنیانگذار استودیو «روشنک طهرانی»، طراح داخلی با ۲۴ سال تجربه و طراح بیش از ۳۰۰ پروژه مسکونی و تجاری
احسان حسینی
همبنیانگذار دفتر فرایند منطقی، برندۀ جوایز معتبر داخلی و بینالمللی چون چهار رتبۀ اول در جایزۀ معمار
شهاب علیدوست
معمار و بنیانگذار دفتر «علیدوست و همکاران»، فینالیست جوایز بینالمللی، با تأکید بر تحلیل عمیق پروژهها
نوید امامی
مدیرعامل دفتر «رازان»، طراح بیش از ۵۰ پروژه، برنده جوایز معماری و متمرکز بر نیازهای انسان معاصر
مهران داوری
معمار و پژوهشگر در مرز معماری و فناوریهای نوین، بنیانگذار «پلتفرم تهران» و دایرکتور مدرسۀ تابستانی آیاِیاِیسی در تهران
سروش روغنیان
معمار و همبنیانگذار دفتر «شباهنگ»، خلاق در طراحی، برنده جوایز متعدد در معماری داخلی و کانسپت
سپیده پاشاپور
بنیانگذار دفتر «سپیده پاشاپور»، پژوهشگر در زمینۀ مسکن اجتماعی و تمرکز بر طراحی پایدار و کیفیت فضاهای زیستی
مرتضی خیاط پور نجیب
دانشآموختۀ معماری و دکتری شهرسازی از دانشگاه آزاد اسلامی (تهران جنوب)، مدیرمسئول نشریۀ کوچه باغ هنر و اندیشه
- بهروز محمدکاری[1] (رئیس هیئتداوران، داور معماری و انرژی): متولد 1341. دانشآموختۀ دکتری فیزیک ساختمان از دانشگاه پلساباتیه فرانسه، رئیس بخش انرژی و دانشیار مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، رئیس هیئتمدیرۀ انجمن علمی مدیریت مصرف انرژی ایران، استاد مدعو در دانشگاههای شهید بهشتی و هنر، مسئول تدوین ویرایشهای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان، مجری بیش از 81 پروژۀ تحقیقاتی و مؤلف 12 کتاب و 49 مقالۀ علمی، پژوهشگر برگزیدۀ و موردتقدیر قرار گرفتۀ وزارت مسکن و شهرسازی در چندین سال.
- کورش حاجی زاده: متولد 1354. دانشآموختۀ دکتری معماری، معمار و بنیانگذار دفتر معماری «حاجیزاده و همکاران»، تجربۀ همکاری با معماران معتبر چون بهرام شیردل و سید هادی میرمیران، کسب عنوان معمار سال خاورمیانه و کسب بیش از 60 عنوان در مسابقات و جوایز ملی و بینالمللی، دارای 24 سال سابقۀ تدریس در دانشگاههای تهران، علم و صنعت، خوارزمی و دانشگاه Heriot-Watt.
- روشنک طهرانی[2] (داور معماری داخلی): متولد 1359. دانشآموختۀ کارشناسی ارشد در طراحی داخلی و پژوهش هنر، بنیانگذار، طراح داخلی و مدیر استودیو «روشنک طهرانی» از سال 1384 تاکنون با 24 سال سابقۀ فعالیت حرفهای و طراح بیش از 300 پروژه در حوزههای مسکونی، اداری و تجاری، کسب عنوان طراح داخلی سال در سال 1400 و دارای تجربۀ داوری در چندین مسابقۀ معتبر.
- احسان حسینی: متولد 1360. دانشآموختهٔ کارشناسی ارشد معماری از دانشگاه هنر اصفهان، همبنیانگذار دفتر فرایند منطقی و مجموعه فرهنگی مان معماران، موفق به کسی جوایز معتبر داخلی و بین المللی، دارای تجربه داوری و کسب چهار رتبه اول در جایزه معمار و سایر مسابقات معتبر چون Architecture Master Prize، مورد تقدیر و توجه قرار گرفته برای طراحی آثار مختلف در نشریات تخصصی و رویدادهای بینالمللی و همایشهای تخصصی.
- شهاب علیدوست: متولد 1361. دانشآموختۀ دکتری معماری از دانشگاه تربیت مدرس تهران، معمار و بنیانگذار دفتر معماری «علیدوست و همکاران» از سال 1387 تاکنون با 20 سال سابقۀ فعالیت حرفهای، موفق به کسب جوایز و مقامهای مختلف معماری چون مقالم دوم و سوم در جایزۀ معماری ایران 1402 و فینالیست بینالمللی World Architecture Award 2021، دفتر علیدوست و همکاران با رویکرد نوین به معماری، پروژههای متنوعی را در زمینههای مسکونی، اداری و تجاری طراحی و اجرا کرده است. او بر تحلیل عمیق موضوعات و پاسخ به پتانسیلهای سایت تأکید دارد.
- نوید امامی: متولد 1363. دانشآموختۀ کارشناسی ارشد از دانشگاه شهید بهشتی، طراح و مدیرعامل دفتر معماری «رازان» (از 1390 تاکنون)، او با بازتعریف مضامین معماری به نیازهای انسان معاصر پاسخ میدهد و معماری را کنشی در مواجهه با محیط و اجتماع میداند، طراح بیش از 50 پروژه که از پروژههای برجستۀ او میتوان به مجتمع «سام پاسداران» و ساختمان مسکونی «گلستان» اشاره کرد، موفق به کسب جوایز متعدد چون کسب رتبۀ سوم جایزۀ A Asia Architecture Award 2018 و تقدیر ویژۀ ساختمان سال ایران (1397).
- مهران داوری: متولد 1365. دانشآموختۀ در انستیتو معماری پیشرفته کاتالونیا (IaaC) اسپانیا و معماری و ریاضیات محض در ایران، معمار و پژوهشگر و فعال در مرز معماری، شهرسازی و فناوریهای نوین، بنیانگذار «پلتفرم تهران» برای تحقیق و طراحی در معماری نوظهور در سال 1394، دایرکتور مدرسۀ تابستانی IaaC در تهران، کسب جوایز متعدد و ارائه پروژهها در نمایشگاههای بینالمللی، تمرکز او بر طراحی بهمثابۀ تحقیق و توسعۀ فضاهای نوآورانه است.
- سروش روغنیان (داور جانشین با رویکرد معماری داخلی): متولد 1364. دانشآموختۀ معماری از دانشگاه آزاد قزوین، معمار و همبنیانگذار دفتر معماری «شباهنگ»، با رویکردی خلاق موفق به کسب جوایز متعددی چون رتبۀ دوم طراحی CIP فرودگاه ایران و چندین جایزۀ دیگر در زمینۀ معماری داخلی و کانسپت شده است، دفتر شباهنگ بهعنوان یک نام معتبر در مسابقات معماری شناخته میشود.
- سپیده پاشاپور (داور جانشین با رویکرد معماری و انرژی): متولد 1365. دانشآموختۀ کارشناسی ارشد انرژی معماری از دانشگاه تهران، معمار و بنیانگذار دفتر معماری «سپیده پاشاپور»، پژوهشگر در زمینۀ مسکن اجتماعی و توسعۀ ضوابط پویا، او بر طراحی پایدار و بهبود کیفیت فضاهای زیستی تمرکز دارد.
_
[1] وظایف:
- ارزیابی طرحها: بررسی و ارزیابی طرحهای ارائهشده ازنظر مصرف انرژی، استفاده از منابع تجدیدپذیر و بهرهوری نور طبیعی.
- تحلیل استراتژیهای کاهش اثرات منفی: ارزیابی اقداماتی که طراحان برای کاهش اثرات منفی پروژه بر محیطزیست اتخاذ کردهاند.
- تحلیل طراحی اقلیمی: ارزیابی چگونگی طراحی بنا با توجه به شرایط اقلیمی خاص منطقه، مانند تابش خورشید و وزش باد.
- ارزیابی کارایی انرژی: بررسی عایقبندی مناسب و سیستمهای گرمایشی و سرمایشی کارآمد.
- تحلیل مصرف انرژی: تحلیل محاسبات مربوط به مصرف انرژی ساختمانها و پیشنهاد راهکارهایی برای کاهش آن.
[2] وظایف:
- بررسی طراحی نور: ارزیابی چگونگی ورود نور طبیعی به فضاهای داخلی و تأثیر آن بر کیفیت زندگی ساکنان.
- بررسی انتخاب مصالح: ارزیابی نوع مصالح استفادهشده و دلایل انتخاب آنها بهعنوان مصالح پایدار با تأکید بر ویژگیهای زیستمحیطی.
- بررسی طراحی داخلی: بررسی نور طبیعی، تهویۀ طبیعی و طراحی فضاها بهگونهای که کارایی بالایی داشته باشند.
مشخصات تفصیلی سایت:
معرفی سایت: شهرداری منطقۀ 1، ناحیۀ 4، محلۀ نیاوران.
مساحت سایت: 61.38 مترمربع
ابعاد و تناسبات سایت: طبق فایل اتوکد. (کلیک کنید.)
شماره شناسایی ملک: 39768001
طول و عرض جغرافیایی: 35.817459, 51.470386
مختصات جهانی مرکاتور معکوس، یوتیام (UTM): 542492.409964,3963804.351405
آدرس: خیابان شهید باهنر، خیابان جبلی، خیابان کاج، نبش خیابان یکم، پلاک ۳۲

همجواریها: مسکونی
شیب: حدود 5درصد به سمت جنوب
بافت فرسوده: خیر
بافت ناپایدار: خیر
بافت تاریخی: خیر
حریم مترو: خیر
حریم گسل: خیر
کاربری تثبیتشده: خیر
ذخیره توسعه: خیر
معبر: خیابان کاج با عرض 8 متر در ضلع غرب. خیابان یکم با عرض 8 متر در ضلع جنوب.
نام زیر پهنه:این ملک فاقد شمارۀ پرونده در سامانۀ شهرسازی است.
مرحلۀ صفر: دبیرخانۀ مسابقه نسبت به حذف آثاری که دارای نقص در مدارک هستند، اقدام خواهد کرد.
مواردی که به حذف اثر توسط دبیرخانۀ مسابقه منجر خواهد شد:
- استفاده نکردن از شیت فرمت و قالب چیدمان آثار (ارائۀ یک پوستر 100*70 سانتیمتر بهصورت عمودی طبق فرمت ارائهشده).
- حذف لوگو و عنوان تعریفشده در پایین شیت/پوستر.
- استفاده نکردن از تصاویر پایۀ فتومونتاژ (چهار تصویر که باید روی تصاویر موردنظر نشریه فتومونتاژ شوند).
- ارسال نکردن فایل گزارش معماری و محیطزیست (قطع A4 عمودی) و مستندات لازم (محاسبات یا فایلهای شبیهسازی با استفاده از نرمافزارهای انرژی).
- رعایت نکردن تناسبات و نسبت تصویر ویدئو یا بازۀ زمانی مشخصشده برای آن (ویدئو به مدت 60 تا 90 ثانیه با نسبت تصویر 9:16 عمودی).
- درج مشخصات شرکتکننده/شرکتکنندگان روی شیت یا توضیحات مربوط به اثر، یا فایل گزارش معماری و محیطزیست و معرفی یا حضور شرکتکننده/شرکتکنندگان در ویدئو.
- رعایت نکردن تعداد کلمات تعریفشده در بخش توضیحات اثر (توضیحات مربوط به بیان مسئله و هدف و راهبردهای طراحی بین 400 تا 450 کلمه به زبان فارسی).
- شرکت در مسابقه بدون ثبتنام اولیه در مدتزمان تعیینشده.
مرحلۀ اول: هرکدام از داوران از بین آثار ارسالشده، 10 اثر را برای حضور در مرحلۀ دوم بدون اولویتبندی انتخاب خواهند کرد.
مرحله دوم: هرکدام از داوران از بین آثار مرحلۀ دوم، 3 اثر را بدون اولویتبندی برای دفاع از آنها در جلسۀ داوری اقناعی تعیین 10 اثر منتخب معرفی خواهند کرد. هر اثر که توسط یک داور بهعنوان اثر فینالیست در گام سوم معرفی شده باشد، در جلسۀ داوری اقناعی حضور خواهد داشت.
مرحلۀ سوم: جلسۀ داوری به روش اقناعی بین آثاری که در گام سوم توسط داوران بهعنوان فینالیست انتخاب شدهاند، با هدف انتخاب برندگان برگزار خواهد شد. در پایان جلسۀ حضوری به روش اقناعی، داوران به آثار موردنظر خود برای کسب سه رتبۀ اول امتیاز خواهند داد که سه رتبۀ اول را جمع امتیازات مشخص خواهد کرد. در پایان، رتبۀ اول و دوم و سوم مسابقه براساس بیشترین امتیاز اخذشده و هفت اثر منتخب دیگر بدون رتبهبندی اعلام میشود و موردتقدیر قرار خواهند گرفت. در صورت اخذ امتیاز مشترک بین آثار در سه رتبۀ اول، امتیازدهی مجدد بین آن آثار که داری امتیاز مشترک بودند برای تعیین رتبۀ اول یا دوم یا سوم انجام خواهد شد. درهرصورت این مسابقه رتبۀ مشترک نخواهد داشت.










